Masterstudio Maatschappelijke context
Betrokken docenten:
- Kathleen Ghequière (coördinator)
- Bart Van Dijck
- Koen Vanstappen
Situering:
De eigenheden van culturen en etnische groepen worden mondiaal met elkaar geconfronteerd, soms versmolten, soms versterkt. De globalisering van de samenleving zorgt ervoor dat kunst en ontwerp in een heel nieuw daglicht komen te staan. We stellen ons de vraag op welke manier deze versmelting de kunst, de vormgeving en de communicatie beïnvloeden.
Tezelfdertijd is de manier waarop wij allen naar kunst en vormgeving kijken en erover nadenken, in een dergelijk extreme mate cultuurgebonden, dat kunsttheoretici die niet gewend zijn verder te kijken dan de historische grenzen van hun eigen cultuur, volledig in die zienswijze verstrikt zitten. In deze module willen we een onderzoek doen naar de beïnvloeding van kunst en vormgeving in een ruimer kader van de globalisering.
Inhoud:
De masterstudio’s beogen de integratie van enerzijds theoretische inzichten en kennis, en anderzijds de reflectie hiervan voor de eigen artistieke praktijk.
Reflectie over theorie, gekoppeld aan de artistieke reflectie van eigen en ander werk is de belangrijkste doelstelling van de studio.
Concreet vertaalt zich dit in tekst- en beeldanalyse en dialoog hierover, en via een concrete ontwerpopdracht gelinkt aan de masterproef van de studenten.
Tijdens een inleiding wordt de werkwijze voorgesteld en gaan we in op de individuele vraagstelling van de masterproef. Deze vraagstellingen van de studenten zijn de leidraad voor de studio: vertrekkend van de individuele studenten en hun interesses, kunnen we verdere stappen ondernemen.
We trachten om de vraagstelling van de scriptie en de vorderingen van de scriptie en het werk centraal te stellen in de studio: artikels interessant voor de studenten worden uitgewisseld, het praktische luik word onmiddellijk besproken in functie van het eindwerk.
In de volgende twee sessies leggen we de klemtoon op een theoretische benadering van het begrip “globalisering” en “globalisering en de kunst- ontwerperswereld”. Tijdens deze inleiding werd de koppeling gemaakt worden van meer theoretische teksten met een analyse van beeldmateriaal van relevante kunstenaars/ontwerpers.
Bart Van Dyck geeft een studio “kunst en globalisering” waarbij hij een analyse maakt van verschillende kunstenaars. Zijn eigen onderzoek naar identiteit en traditie komt uitgebreid aan bod. Dialoog en actieve betrokkenheid van de studenten staat centraal. Studenten worden bij elke bespreking gevraagd om een korte reply te geven in de vorm van schets, beeldmateriaal, filmmateriaal, tekeningen,…
Koen Vanstappen neemt een studio “kunst/ontwerp en communicatie” voor zijn rekening. De communicatie binnen de kunst- en ontwerpwereld wordt besproken en studenten geven telkens een reply.
De laatste twee data worden voorbehouden voor de presentaties van de studenten. Er word gevraagd om de stand van zaken te geven van hun eindwerk, met daarin de bespreking van de studio, of het aspect van de globalisering dat verder kon uitgewerkt worden in hun werk. Deze presentatie word interactief besproken.
Praktisch:
De studio gaat door op dinsdagnamiddag en vrijdagnamiddag. Deze data liggen reeds vast:
- Studio 1: Introductie Di 28.09 13.30-17.30
- Studio 2: Globalisering en Kunst di 26.10
- Studio 3: Globalisering en Kunst deel 2 di 9.11
- Studio 4: Globalisering en Kunst deel 3 di 16.11
- Studio 5: Globalisering en Ontwerp deel 1 vr 19.11
- Studio 6: Globalisering en Ontwerp deel 2 vr 26.11
- Presentaties: Dinsdag 7/12
Referenties:
Alsop, Joseph, ‘The Faker’s Art.’ In: New York Review of Books, October 23, 1986:25-
6,28-31
Boas, Franz, Primitive Art. New York: Dover Publications, Inc., 1955
Claessen, prof. Dr. H.J.M., Verdwenen koninkrijken en verloren beschavingen. Opkomst
en ondergang van de vroege Staat. Assen/Maastricht: Van Gorcum, 1991
Commissie Advisering Thema aanbieding (red.), Ver gezocht. Oriëntaties op andere
culturen in de beeldende kunst. Utrecht: Landelijk Ondersteuningsinstituut Kunstzinnige
Vorming
Corbey, Raymond, Wildheid en beschaving. De Europese verbeelding van Afrika. Baarn:
Ambo, 1989
Hamersveld, Ineke van (red.), Nieuwe Nederlanders en musea. Amsterdam:
Boekmanstudies/Mondriaan Stichting, 1998
Hassan, Salah & Iftikhar Dadi (eds.), Unpacking Europe. Towards a Critical Reading.
Rotterdam: Museum Boijmans Van Beuningen & NAi Publishers, 2001
Hofstede, Geert, Allemaal Cultuurverschillen.
Jones, Alison, Dictionary of World Folklore. Edinburgh/New York: Larousse plc, 1995
Keesing, Felix M., Inleiding tot de Culturele Antropologie. Utrecht/Antwerpen: Uitgeverij
Het spectrum N.V., 1965
Lemaire, T., Over de waarde van Kulturen: een inleiding in de kultuurfilosofie. Baarn:
Ambo, 1976
Locher, G.W., ‘Changing Interpretation in the Study of Art and Culture. The Need for a
Plural Approach.’ In: Pieter ter Keurs & Dirk Smidt (eds.), The Language of Things.
Studies in Ethnocommunication. Leiden: Rijksmuseum voor Volkenkunde, 1990:25-36
Nederlandse galeriehouders over de kunst van allochtone kunstenaars: samenvatting
van een attitude onderzoek. Amsterdam: SSA, 1989
Price, Sally, Primitieve kunst in de beschaafde wereld. Amsterdam: KIT Publishers, 2002
Said, E.W., Orientalism. London/Harmondsworth, 1987
Websites
Trefwoorden kunnen onder meer zijn:
- Globalisering
- Noord-zuid-verhouding
- Kolonialisme
- Etnocentrisme
- Eurocentrisme
- Unpacking Europe
Sites
- http://www.cdkd.be/nl/tekst/nezha.pdf
- http://www.kunstbeeld.nl/enews_template/enews_04.htm
- http://www2.fmg.uva.nl/owipscw/webklasantropologie/week3/printen.html
- http://www2.fmg.uva.nl/encyclopedie-antropologie/index.cfm?doc=etnocentrisme
- http://www.galeries.nl/mnexpo.asp?exponr=2695
Voorbereiding:
- Mee te nemen:
Een eigen object, zelf gemaakt in 3BA; een voorstelling van het eigen werk
Nadenken over de vraagstelling van hun onderzoek in de master